Iran India Crude Oil: પશ્ચિમ એશિયામાં એકતરફ ભયાનક યુદ્ધ ચાલી રહ્યું છે, તો બીજી તરફ ભારતે પોતાની કૂટનીતિ અને વ્યાપારી નીતિઓથી એક મોટી તક ઝડપી લીધી છે. અમેરિકાએ ઈરાન પરથી 30 દિવસ માટે તેલ પ્રતિબંધો હટાવી દીધા છે, અને આ જ તકનો લાભ લઈને ભારતે ઈરાન પાસેથી ક્રૂડ ઓઈલની (Crude Oil) ખરીદી શરૂ કરી દીધી છે. સૌથી મોટી અને ઐતિહાસિક વાત એ છે કે, ભારત આ તેલની ખરીદીનું પેમેન્ટ ડોલરના બદલે સીધું ‘ભારતીય રૂપિયા’માં (Indian Rupee) કરી રહ્યું છે.
Iran India Crude Oil: ભારતને કેવી રીતે થઈ રહ્યો છે ડબલ ફાયદો?
આખી દુનિયા જાણે છે કે યુદ્ધના કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ આસમાને પહોંચી ગયા છે. આવા સમયે ભારતને બે મોરચે મોટો ફાયદો થઈ રહ્યો છે:
સસ્તું ક્રૂડ ઓઈલ: અમેરિકન પ્રતિબંધો 30 દિવસ માટે હળવા થતાં ભારત સમુદ્રમાં રહેલું ઈરાનનું તેલ ખરીદી રહ્યું છે, જે અન્ય દેશોની સરખામણીમાં આર્થિક રીતે પોસાય તેવું છે.
રૂપિયાનું વર્ચસ્વ: ભારત ડોલરની જગ્યાએ પેમેન્ટ માટે ભારતીય રૂપિયાનો ઉપયોગ કરી રહ્યું છે. આનાથી વિદેશી હૂંડિયામણની બચત થાય છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ભારતીય રૂપિયાનું કદ અને સ્વીકૃતિ વધે છે.
કેવી રીતે થઈ રહ્યું છે રૂપિયામાં પેમેન્ટ?
રિપોર્ટ અનુસાર, ભારતીય રિફાઇનરીઓ વોસ્ટ્રો એકાઉન્ટ (Vostro Accounts) દ્વારા આ પેમેન્ટ કરી રહી છે. આ સિસ્ટમ હેઠળ વિદેશી સંસ્થાઓ ભારતમાં રૂપિયામાં ખાતું ખોલાવે છે, જેથી સ્થાનિક ચલણમાં લેવડ-દેવડ સરળ બને.
ઈરાન આ રૂપિયાનો ઉપયોગ ભારત પાસેથી બાસમતી ચોખા, ચા અને અન્ય જરૂરી વસ્તુઓ ખરીદવા માટે કરી શકે છે. એટલે કે, ભારતના પૈસા ભારતમાં જ પાછા ફરશે! વધુમાં, જોખમ ઘટાડવા માટે કેટલાક પેમેન્ટ ત્રીજા દેશના માધ્યમથી પણ કરવામાં આવી રહ્યા છે, જ્યાં ભારતીય બેંકોની શાખાઓ કાર્યરત છે.
2019 પછી ફરી શરૂ થઈ ખરીદી
ઉલ્લેખનીય છે કે, મે 2019માં અમેરિકાએ કડક પ્રતિબંધો લગાવતા ભારતે ઈરાન પાસેથી તેલની ખરીદી સંપૂર્ણપણે અટકાવી દીધી હતી. તે પહેલાં ઈરાન ભારતનું સૌથી મોટું ઓઈલ સપ્લાયર હતું. હવે ફરી એકવાર, હાલ પૂરતી સ્પૉટ ડીલના માધ્યમથી આ વ્યાપાર શરૂ થયો છે.
આ પણ વાંચો: મહાવિનાશ યુદ્વને રોકવા પાકિસ્તાનના PMએ ટ્રમ્પ અને ઈરાન બંનેને કરી આ મોટી અપીલ
