ગુજરાત સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણી: પંચાયતના પ્રતિનિધિઓના કામ અને પગાર-ભથ્થાંની સંપૂર્ણ વિગત

Gujarat Local Body Election 2026: ગુજરાતમાં સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણી [Gujarat Local Body Election] નું રણશિંગું ફૂંકાઈ ગયું છે. રાજ્યના ચૂંટણી પંચ [State Election Commission] દ્વારા જાહેર કરાયેલા કાર્યક્રમ અનુસાર, આગામી 26મી એપ્રિલના રોજ મતદાન યોજાશે અને 28મી એપ્રિલે પરિણામો જાહેર કરવામાં આવશે. આ ચૂંટણીમાં 15 મહાનગરપાલિકા, 84 નગરપાલિકા, 34 જિલ્લા પંચાયત અને 260 તાલુકા પંચાયતો માટે પ્રતિનિધિઓ ચૂંટાશે. અંદાજે 4.19 કરોડ મતદારો 49,500 થી વધુ મતદાન મથકો પર પોતાના મતાધિકારનો ઉપયોગ કરશે. ચૂંટણી કમિશનર એસ. મુરલી કૃષ્ણા [S. Murali Krishna] ના જણાવ્યા મુજબ, મતદાન પ્રક્રિયા માટે 2.61 લાખથી વધુનો પોલિંગ સ્ટાફ તૈનાત કરવામાં આવ્યો છે.

પંચાયત પ્રમુખોના માનદ વેતનમાં મોટો વધારો [Panchayat President Salary Hike]

ચૂંટણીના માહોલ વચ્ચે જિલ્લા અને તાલુકા પંચાયતના સભ્યોને મળતા વેતન અને ભથ્થાં અંગે નાગરિકોમાં ભારે ઉત્સુકતા છે. ગુજરાત પંચાયત અધિનિયમ 1993 [Gujarat Panchayat Act 1993] હેઠળ કરવામાં આવેલા નવા સુધારા મુજબ, પંચાયતના પદાધિકારીઓના માનદ વેતનમાં નોંધપાત્ર વધારો કરવામાં આવ્યો છે.

• તાલુકા પંચાયત પ્રમુખ [Taluka Panchayat President]: અગાઉના 2,250 રૂપિયાથી વધારીને હવે પ્રતિ માસ 10,000 રૂપિયા માનદ વેતન આપવામાં આવે છે.

• જિલ્લા પંચાયત પ્રમુખ [District Panchayat President]: અગાઉના 3,750 રૂપિયાના બદલે હવે પ્રતિ માસ 15,000 રૂપિયા ચૂકવવામાં આવે છે.

• સમિતિના અધ્યક્ષો: જિલ્લા અને તાલુકા પંચાયતની સામાજિક ન્યાય સમિતિ [Social Justice Committee] ના અધ્યક્ષોને અનુક્રમે 10,000 અને 7,500 રૂપિયા મળે છે. નોંધનીય છે કે, સામાન્ય સભ્યોને કોઈ નિયમિત માનદ વેતન મળતું નથી, પરંતુ તેઓ સરકારી કામકાજ માટે મુસાફરી ભથ્થું [Traveling Allowance] મેળવવાને પાત્ર છે.

જિલ્લા-તાલુકા પંચાયતના કાર્યો અને જવાબદારીઓ [Roles and Responsibilities of Panchayats]

સ્થાનિક સ્વરાજ્યની સંસ્થાઓના માળખામાં દરેક સ્તરે જવાબદારીઓ વહેંચાયેલી છે. ગ્રામ પંચાયત પ્રાથમિક સુવિધાઓ જેવી કે પાણી, લાઈટ અને સફાઈનું ધ્યાન રાખે છે. તાલુકા પંચાયત [Taluka Panchayat] મુખ્યત્વે આરોગ્ય, શિક્ષણ અને રસ્તાઓના નિર્માણ માટે જવાબદાર છે. જ્યારે જિલ્લા પંચાયત [District Panchayat] ખેતીવાડી, સિંચાઈ, મહિલા-બાળ કલ્યાણ અને બાંધકામ જેવા મોટા પ્રોજેક્ટ્સનું સંચાલન કરે છે. નિવૃત્ત અધિકારી વી.એચ. મકવાણા [V.H. Makwana] ના જણાવ્યા અનુસાર, ચૂંટાયેલા સભ્યોને ધારાસભ્યોની જેમ સીધી કોઈ ગ્રાન્ટ મળતી નથી, પરંતુ તેઓ બજેટ ફાળવણી અને સરકારી યોજનાઓના અમલીકરણ માટે રજૂઆત કરી શકે છે.