Hormuz Strait Iran IRGC Conflict: ઈરાન દ્વારા હોર્મુઝ જલડમરુમધ્ય [Hormuz Strait] ખોલવાની જાહેરાત બાદ હવે નવો વિવાદ છેડાયો છે. ઈરાની રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ [IRGC] એ આ માર્ગ પરથી પસાર થતા જહાજો માટે અત્યંત કડક શરતો અને નવા નિયમો લાગુ કરી દીધા છે. રસપ્રદ વાત એ છે કે ઈરાનના વિદેશ મંત્રી સૈયદ અબ્બાસ અરાઘચીએ [Sayyid Abbas Araghchi] જ્યારે યુદ્ધવિરામ [Ceasefire] દરમિયાન આ માર્ગ “પૂરી રીતે ખુલ્લો” રહેવાની ખાતરી આપી હતી, ત્યારે આ નવા નિયમોનો કોઈ ઉલ્લેખ કર્યો નહોતો. હવે IRGC ના આ આદેશથી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ફરી ભ્રમની સ્થિતિ પેદા થઈ છે.
IRGC નો નવો પરમિશન આદેશ (Hormuz Strait Iran IRGC Conflict)
ઈસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ નેવીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થવા માટે હવે તેમની પૂર્વ મંજૂરી લેવી ફરજિયાત રહેશે. નવા આદેશ મુજબ, નાગરિક જહાજો [Civilian Ships] ફક્ત ઈરાન દ્વારા નિર્ધારિત રસ્તા પર જ અવરજવર કરી શકશે. જ્યારે સૈન્ય જહાજો [Military Vessels] ના પ્રવેશ પર હજુ પણ સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ યથાવત રાખવામાં આવ્યો છે. ઈરાની નૌસેનાએ આ શરતોને યુદ્ધવિરામ સમજૂતીનો જ એક ભાગ ગણાવ્યો છે, પરંતુ મીડિયા એજન્સીઓ તેને વિદેશ મંત્રીના નિવેદનથી વિપરીત માની રહી છે.
સરકાર અને સૈન્ય વચ્ચે મતભેદ (Internal Conflict and Media Criticism)
વિદેશ મંત્રી અરાઘચીની જાહેરાત બાદ ઈરાની મીડિયામાં જ તીવ્ર વિરોધ જોવા મળ્યો છે. સરકારી સમાચાર એજન્સી તસ્નીમે [Tasnim] અરાઘચીની સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટને “અધૂરી અને ભ્રામક” ગણાવી ટીકા કરી છે. તો બીજી તરફ અર્ધ-સરકારી એજન્સી મિહરે [Mehr] સર્વોચ્ચ નેતાના હવાલે જણાવ્યું કે યુદ્ધના નિર્ણાયક તબક્કે આ માર્ગ બંધ રહેવો જોઈએ. આ વિરોધાભાસી નિવેદનો દર્શાવે છે કે ઈરાનની સત્તાવાર સરકાર અને શક્તિશાળી IRGC વચ્ચે નીતિ વિષયક ગંભીર ખેંચતાણ ચાલી રહી છે.
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની ડેડલાઇન અને ધમકી (Donald Trump Deadline and Sanctions)
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ વચ્ચે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે [Donald Trump] આક્રમક વલણ અપનાવ્યું છે. ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા પર ઈરાનનો આભાર માનતા લખ્યું કે હોર્મુઝ હવે જહાજો માટે તૈયાર છે, પરંતુ સાથે જ મોટી ચેતવણી પણ આપી છે. ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો ઈરાન કોઈ નક્કર ડીલ પર નહીં પહોંચે અથવા શરતોનું ઉલ્લંઘન કરશે, તો અમેરિકા ફરીથી બોમ્બમારો [Bombing] શરૂ કરી શકે છે. હોર્મુઝ ખુલવા છતાં અમેરિકાની નાકાબંધી [Blockade] ચાલુ રહેશે તેવા સંકેતો પણ આપવામાં આવ્યા છે.
આ પણ વાંચો: લોકસભામાં મહિલા અનામત બિલ રદ; મોદી સરકારની મોટી હાર
