Mule Accounts: રાજ્ય સરકારે સમગ્ર ગુજરાતમાં સાયબર ફ્રોડ અને આર્થિક ગુનાઓ સામે એક વ્યાપક ઝુંબેશ શરૂ કરી છે, જેના ભાગરૂપે ‘મ્યુલ એકાઉન્ટ્સ’ (Mule Accounts) ચલાવતા હોલ્ડર્સ હવે પોલીસની પકડમાં આવી રહ્યા છે. આ કાર્યવાહીના ભાગરૂપે, જૂનાગઢ સાયબર પોલીસને એક મોટી સફળતા મળી છે, જ્યાં દેશવ્યાપી સાયબર ફ્રોડ નેટવર્કના સંબંધમાં આઠ વ્યક્તિઓની ધરપકડ કરવામાં આવી છે.
Mule Accounts: તપાસની વિગતો ખૂબ જ ચોંકાવનારી છે. આ નેટવર્ક દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાયેલા માત્ર નવ બેંક એકાઉન્ટ્સ પર દેશભરમાંથી કુલ ૩૬૦ જેટલી ફરિયાદો નોંધાઈ હતી. આ ફરિયાદોમાં સામેલ નાણાકીય વ્યવહારોનું કદ આશરે ₹૨૫૩ કરોડ જેટલું વિશાળ હતું, જે દર્શાવે છે કે આ એક સુઆયોજિત અને મોટા પાયે ચાલતું કૌભાંડ હતું.
ઝડપાયેલા આ આઠ આરોપીઓ મુખ્યત્વે મ્યુલ એકાઉન્ટ્સની મોડેસ ઓપરેન્ડી પર કામ કરતા હતા, એટલે કે તેઓ પોતાના બેંક ખાતાઓ સાયબર ગુનેગારોને ભાડે આપતા હતા. સાયબર ઠગ્સ આ ભાડે લીધેલા ખાતાઓમાં છેતરપિંડી દ્વારા મેળવેલું કાળું નાણું જમા કરાવતા હતા, અને ત્યારબાદ આ રકમ વિવિધ બેંકોના ખાતાઓમાં હેરફેર કરવામાં આવતી હતી. આ એકાઉન્ટ હોલ્ડર્સને તેમના ખાતાના ઉપયોગ બદલ ચોક્કસ ‘ભાડું’ મળતું હતું. આ આઠ આરોપીઓમાંથી એક મુખ્ય આરોપી હાલમાં અન્ય એક ગુના હેઠળ જેલમાં છે.
પોલીસના સૂત્રો દ્વારા મળતી માહિતી મુજબ, આ ઑપરેશન દેશવ્યાપી સ્તરે ચાલી રહ્યું છે, અને જુનાગઢની કાર્યવાહી આ મોટા નેટવર્કનો પર્દાફાશ કરવા માટેનું એક મહત્ત્વનું પગલું છે. આ ઘટનાએ એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે એકાઉન્ટ ભાડે આપનાર વ્યક્તિ પણ કાયદાની દૃષ્ટિએ ગુનેગાર ગણાય છે. પોલીસે નાગરિકોને ખાસ અપીલ કરી છે કે આ પ્રકારની લાલચમાં ન ફસાઈને કોઈ પણ સંજોગોમાં પોતાના બેંક ખાતા કે તેની વિગતો કોઈ અજાણ્યા વ્યક્તિને ન આપે. ઉલ્લેખનીય છે કે, આવો જ એક મોટો કેસ જામનગરમાં પણ સામે આવ્યો છે, જ્યાં ૪૪ વ્યક્તિઓ વિરુદ્ધ ગુનો નોંધાયો છે અને ૨૦ ફરિયાદો દાખલ કરવામાં આવી છે.
મ્યુલ એકાઉન્ટ્સ (Mule Accounts) એટલે શું?
મ્યુલ એકાઉન્ટ્સ એવા બેંક ખાતાઓ છે જેનો ઉપયોગ સાયબર ગુનેગારો દ્વારા ચોરી કરેલા કે છેતરપિંડી દ્વારા મેળવેલા નાણાંને ઝડપથી એક જગ્યાએથી બીજી જગ્યાએ ટ્રાન્સફર કરવા માટે થાય છે. આ ખાતાઓના વાસ્તવિક માલિકો (Account Holders) જાણી જોઈને અથવા અનજાણે (સામાન્ય રીતે પૈસાની લાલચમાં) તેમના બેંક ખાતા અને તેના એક્સેસની વિગતો (જેમ કે ડેબિટ કાર્ડ, પાસવર્ડ, ઓટીપી) ગુનેગારોને ભાડે આપી દે છે. સાયબર ઠગ્સ આ મ્યુલ એકાઉન્ટ્સમાં ગેરકાયદેસર રીતે મેળવેલી રકમ જમા કરાવે છે અને પછી તરત જ તેને અન્ય ખાતાઓમાં ટ્રાન્સફર કરીને મની લોન્ડરિંગ કરે છે. આ રીતે, તેઓ કાયદા અમલીકરણ એજન્સીઓથી તેમના મૂળ સ્ત્રોતને છુપાવવાનો પ્રયાસ કરે છે. જે વ્યક્તિ પોતાનું ખાતું ભાડે આપે છે, તેને ‘મની મ્યુલ’ કહેવામાં આવે છે અને કાયદાની દૃષ્ટિએ તે પણ ગુનેગાર ગણાય છે.
આ પણ વાંચો: અમદાવાદ ક્રાઇમ બ્રાંચની મોટી સફળતા: વોન્ટેડ કુખ્યાત આરોપી મોહંમદસિકંદર ઝડપાયો

