Women Reservation Bill Defeat: કેન્દ્રની ભાજપ [BJP] નેતૃત્વવાળી NDA સરકારને સંસદીય મોરચે મોટો ઝટકો લાગ્યો છે. લોકસભામાં [Lok Sabha] રજૂ કરાયેલું ઐતિહાસિક ‘નારી શક્તિ વંદન અધિનિયમ’ [Nari Shakti Vandan Adhiniyam] જરૂરી બહુમતી ન મળવાને કારણે પસાર થઈ શક્યું નથી. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની [Narendra Modi] ‘અંતરાત્માના અવાજ’ પર વોટ આપવાની ભાવનાત્મક અપીલ અને ગૃહમંત્રી અમિત શાહના [Amit Shah] છેલ્લી ઘડીના સુધારાના પ્રસ્તાવને વિપક્ષે એકસૂરે ફગાવી દીધા છે. છેલ્લા 12 વર્ષમાં પ્રથમ વખત મોદી સરકારને સંસદમાં કોઈ મહત્વપૂર્ણ બિલ પર પરાજયનો સામનો કરવો પડ્યો છે.
મોદી સરકારની હારના મુખ્ય કારણો (Women Reservation Bill Defeat)
બંધારણ (131મો સુધારો) વિધેયકના સમર્થનમાં 298 વોટ પડ્યા, જ્યારે તેની સામે 230 વોટ નોંધાયા હતા. બિલ પસાર કરવા માટે ગૃહમાં હાજર સભ્યોના બે-તૃતીયાંશ એટલે કે ઓછામાં ઓછા 352 મતોની જરૂર હતી. આ પરાજય બાદ સંસદીય કાર્ય મંત્રી કિરેન રિજિજુએ [Kiren Rijiju] જાહેરાત કરી હતી કે આ પ્રસ્તાવ સાથે જોડાયેલા સીમાંકન સહિતના અન્ય બે વિધેયકો પણ સરકાર પરત ખેંચશે. વિપક્ષે આ બિલને દક્ષિણ ભારતના [South India] રાજકીય પ્રતિનિધિત્વને ઓછું કરવાની અને જાતિ ગણતરીમાં વિલંબ કરવાની ચાલ ગણાવી વિરોધ નોંધાવ્યો હતો.
અમિત શાહનો માસ્ટરસ્ટ્રોક નિષ્ફળ (Amit Shah Amendment Strategy)
ચર્ચાઓ દરમિયાન વિપક્ષને મનાવવા માટે અમિત શાહે ગૃહમાં બેઠકોની સંખ્યા 50% વધારવાનો પ્રસ્તાવ રજૂ કર્યો હતો. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે સરકાર દરેક રાજ્યમાં લોકસભાની બેઠકો વધારવા કટિબદ્ધ છે. જોકે, વિપક્ષી દળોએ આક્ષેપ કર્યો હતો કે આ બધું જ ભાજપના ફાયદા માટે રાજકીય નકશો બદલવાની કવાયત છે. અગાઉ 2021માં ખેડૂત આંદોલન બાદ કૃષિ કાયદા [Farm Laws] પરત ખેંચવાની ફરજ પડી હતી, પરંતુ સંસદમાં મતદાન દ્વારા બિલ ફગાવી દેવામાં આવ્યું હોય તેવી આ પ્રથમ ઘટના છે.
मैं सभी सांसदों से कहूंगा…
आप अपने घर में मां-बहन-बेटी-पत्नी सबका स्मरण करते हुए अपनी अंतरात्मा को सुनिए …
देश की नारीशक्ति की सेवा का, उनके वंदन का ये बहुत बड़ा अवसर है।
उन्हें नए अवसरों से वंचित नहीं करिए।
ये संशोधन सर्वसम्मति से पारित होगा, तो देश की नारीशक्ति और सशक्त…
— Narendra Modi (@narendramodi) April 17, 2026
પીએમ મોદીની અંતિમ અપીલ (PM Modi Emotional Appeal)
વોટિંગના એક દિવસ પહેલા વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ સોશિયલ મીડિયા અને સદનમાં તમામ સાંસદોને અપીલ કરી હતી કે તેઓ પોતાના ઘરની માતા-બહેન-દીકરીઓને યાદ કરીને આ બિલનું સમર્થન કરે. તેમણે ચેતવણી પણ આપી હતી કે જો આ સુધારો પસાર નહીં થાય તો સાંસદોએ નારી શક્તિના રોષનો સામનો કરવો પડશે. પીએમએ કહ્યું હતું કે આઝાદીના આટલા વર્ષો પછી પણ મહિલાઓનું મર્યાદિત પ્રતિનિધિત્વ યોગ્ય નથી, પરંતુ તેમની આ વિનંતી વિપક્ષના ગઢને તોડવામાં નિષ્ફળ રહી છે.
આ પણ વાંચો: ગુજરાત ચૂંટણી: ભાજપમાં આંતરિક બળવો અને જનતાનો ભારે વિરોધ
